Ane 2023 te trè difisil pou popilasyon ayisyen an, patikilyèman pou timoun yo, yon kategori konsidere vilnerab. Anplis de tout avantur yo ki gen eksperyans, nan fen ane a, yo pa t 'resevwa okenn kado. Nan mitan Jou Nwèl la, Lendi 25 desanm 2023, de timoun ki poko gen 10 an te asasinen pandan yon atak brital ki te komèt pa yon gwoup ame kont yon fanmi nan Croix-des-bouquets. Fondasyon an "Zanmi Timoun" se etoudi mesye pa nouvèl sa a ak fòtman kondane atak sa yo kont timoun yo.
Anplis, peyi a ap fè fas a yon kriz imanitè egi, ki make pa yon gaye alarmant nan vyolasyon dwa moun. Vreman vre, pandan konfli ame an Ayiti, atak pa rezèv sivil, ki gen ladan timoun yo. Sa a atak susmansyone ki koute lavi yo nan de ti fi sa yo ti kras sèlman ajoute nan nimewo a katastwofik nan sitiyasyon an nan dwa timoun yo an Ayiti. Nou dwe sonje ke semèn anvan Nwèl la, yon minè te viktim nan yon atak ki ka touye moun pa sa a menm gang ame nan Ganthier. Sepandan, touye moun ak mutilasyon nan timoun ki nan tan nan konfli ame se yo ki pami sis vyolasyon yo grav nan dwa timoun yo, ak konsidere pa Konsèy Sekirite Sosyal la nan Nasyon Zini (Nasyonzini yo dwe krim kont limanite.
Zak vyolans sa yo pran plizyè dimansyon nan kominote ayisyen an. Sou yon bò, timoun yo te viktim vyolans fizik ak seksyèl, pandan y ap dè milye plis yo te fòse yo deplase nan tout peyi a akòz vyolans komèt pa gwoup ame. Anplis de sa, gen kèk timoun ki wè dwa yo nan edikasyon vyole, paske établissements yo te oblije fèmen akòz ensekirite oswa yo te okipe pa moun ki deplase nan kay yo pou menm rezon yo.
Nan lòt men an, gen sitiyasyon an nan timoun ki pa akonpaye travèse Repiblik Dominikèn ekspoze a trafik ak lòt kalite eksplwatasyon; Timoun yo te arete nan prizon yo san yo pa eseye oswa kondane; timoun ki nan kondisyon domestik yo ak nan lari yo; Timoun endijan ki rantre nan gang ame ak moun ki te frape pa grangou. San yo pa bliye sa dènyèman, nou ap fè fas a yon pwomosyon nan abi fizik ak vèbal sou rezo sosyal, ankouraje konsyans oswa enkonsyaman pa yon kantite siyifikatif nan popilasyon an.
"Zanmi Timoun" Fondasyon an, kòm yon Vanguard nan Dwa Timoun yo, ankouraje eta a ayisyen garanti dwa a sekirite nan popilasyon an, yon dwa moun fondamantal jan sa prevwa pou nan konstitisyon an ayisyen nan 1987. Li tou raple otorite yo ke li se devwa yo re-etabli yon eta ki estab ak fò.
An menm tan an, "Zanmi Timoun" fondasyon an ijan mande aplikasyon an nan mezi konkrè yo mete yon fen nan atak ame ki pa rezèv timoun yo. Fè fas a ak sitiyasyon sa a, yon vag kolektif nan tout fòs aktif nan peyi a an favè timoun yo se pi plis pase sa nesesè yo nan lòd yo konpanse pou tout vyolasyon sa yo ki ravaje sosyete nou an ak asire yon avni pi an sekirite ak pi estab pou jenerasyon ap vini yo. Fondasyon "Zanmi Timoun" la mande pou inite nasyonal pou pwoteje dwa fondamantal timoun yo ak bati yon avni kote yo ka grandi san danje epi mache byen.
Fè nan Port-au-Prince, 29 Desanm, 2023
manoach presna
Manadjè Pwogram
+509 3746 7196/33 96 1778