12 Desanm Jou Entènasyonal Timoun Gone Twò Bonè: "Zanmi Timoun" Fondasyon an apèl pou responsablite eta a

11 Dec 2021
Zanmi Timoun
Nòt la près

"Zanmi Timoun" fondasyon an pwofondman konsène pa sitiyasyon an nan mortinatalite ki ap ogmante nan peyi a akòz evènman barbarism. Kontèks sosyo-politik, sekirite ak sante ki te prezan an Ayiti pou kèk tan ap ogmante, popilasyon an ap fè fas a yon seri pwoblèm, sitou fanm ansent ak timoun. Febli nan sistèm sante a se youn nan faktè sa yo mangonmen pou sante nan tibebe ki fenk fèt ak manman yo. Nan okazyon Jounen Mondyal la ale twò bonè, selebre 12 Desanm depi 1997, fondasyon "Zanmi Timoun" pran opòtinite sa a pou deplore depa tout timoun ki te mouri prematireman epi pou ogmante konsyantizasyon nan mitan popilasyon ayisyen an sou prenatal. Limit la nan peryòd yo nan enstabilite ki ponpe peyi a kondane nou nan senaryo katastwofik sou yon nivo moun. Evènman sa yo gen yon enpak negatif sou lavi sosyal Ayisyen yo. Kòm yon rezilta, se envestisman imanitè de pli zan pli apovri, ki mennen ale nan yon echèk nan sistèm sante a. Avèk rediksyon nan aksè difisil a swen sante pou popilasyon an ki ap viv nan kondisyon mizerab, majorite nan fanm ansent yo fòse pou yo ale nan Repiblik Dominikèn ak trè souvan nan yon sitiyasyon iregilye. Sa a te lakòz depòtasyon masiv nan fanm ansent ak lòt moun ki te jis bay nesans ak ti bebe yo nan mank respè total de entènasyonalman etabli estanda dwa moun. Kòm yon rezilta, plizyè nan yo pèdi lavi yo ak sa yo ki an ti bebe yo.
Te ajoute nan sa a, rate a nan gaz ak ogmantasyon nan ensekirite sa ki lakòz anpil viktim, tou de gason ak fanm. Lèt la, pafwa ansent, pèdi ti bebe yo ak trè souvan lavi yo, men tou, timoun ki gen sante frajil pèdi lavi yo akòz aksesibilite nan swen sante. Nan Atik 24 ak 25 nan Konvansyon Entènasyonal sou Dwa Timoun yo, ki Ayiti se yon fèt, sèten obligasyon ki gen rapò ak sante ak devlopman nan timoun yo espesifye; Men, otorite leta yo pa konsène sou kriz sosyo-politik ak sante. Ki konsiderableman afekte plezi nan dwa moun an jeneral ak dwa timoun yo an patikilye nan peyi a.
Anplis de sa, mòtalite tibebe a trè wo an Ayiti, patikilyèman akòz konplikasyon pandan gwosès, mank de neropediatrics, pi fò nan sa yo pwofesyonèl te kouri met deyò peyi a akòz enstabilite politik ak mank kwonik nan sekirite. Nan lòt men an, ogmantasyon nan konfli ame nan katye yo k ap travay-klas nan rejyon an metwopoliten nan Port-au-Prince se sa ki lakòz lanmò a nan dis timoun ki gen tout laj ki anba kontanple a dekouraje nan paran yo. Se konsa, nou fèk anrejistre lanmò nan ti fi a 7-zan, Morency Hadassa, nan jou a trè nan anivèsè nesans li, lanmò nan yon fanm ki te frape pa 7 projectile pandan y ap ansent ak ti bebe li ki te frape pa de projectile, kèk mwa de sa, nan non jis sa.
Jou a nan 12 desanm dedye a timoun ki te viv lavi relativman kout nan sikonstans trajik tankou éréditèr maladi jenetik, domaj tib neral, konplikasyon an reta pandan gwosès (foskouch) e menm lagè ant gwoup ame. Fondasyon "Zanmi Timoun" vle trase atansyon kominote ayisyen an, sitou otorite leta yo, pou sitiyasyon aktyèl timoun ak fanm an Ayiti. Dispozisyon yo dwe fèt pou ede viktim fi ki te fè eksperyans evènman ki fè mal nan katye k ap travay-klas ak bidonvil anba kontwòl la nan gwoup ame nan peyi a.
Ministè Sante Piblik la ta dwe gade nan kondisyon sante nan peyi a yo nan lòd yo amelyore ijyèn ak sèvis sante pou fanm nan mitan yo. Fondasyon "Zanmi Timoun" ankouraje Gouvènman Repiblik la pou ankouraje aksè nan ekipman sante, pa mete kanpe yon sistèm pluridimansyonèl ki fizikman ak sikolojikman sipòte fanm ansent nan tout peyi a. Li se menm, sipò sikolojik ak ekonomik ki nesesè pou fanm viktim vyolans ak manman pitit apre ka vyòl ak vyòl gang nan peyi a.

Fè nan Port-au-Prince, 11 desanm 2021

  1. Joseph Richard Fortuné
    Manadjè Kominikasyon
    Tel: 509 3187 73 63

Kòmantè

Pa gen kòmantè ankò.
Kite yon kòmantè